Tesla’nın yıllardır beklenen yeni nesil Roadster’ı sonunda sahneye çıktı. İlk kez 2017 yılında tanıtılan ve üretim tarihi defalarca ertelenen elektrikli spor otomobil, bu kez yalnızca yüksek hızlanma değerleriyle değil, havaya yükselmesini sağlayan sıra dışı teknolojisiyle gündemde.
Tesla’nın gerçekleştirdiği gösteride yeni Roadster prototipi, klasik bir elektrikli otomobilden oldukça farklı hareketler sergiledi. Araç özel olarak hazırlanan alanda ilerledikten sonra yerden yükseldi, havada kısa süreli bir manevra gerçekleştirdi ve yeniden tekerleklerinin üzerine indi. Tesla ayrıca aracın farklı yönlere hareket etmesini sağlayan itki sisteminin yeteneklerini de gösterdi.
Elon Musk’ın yıllardır Roadster için kullandığı “SpaceX paketi” ifadesi de böylece ilk kez çalışan bir prototip üzerinde somut olarak görüldü. Ancak burada önemli bir ayrım yapmak gerekiyor. Roadster’ın gösterdiği yetenek, bugün bildiğimiz anlamda şehirler arasında uçabilecek bir otomobil olduğu anlamına gelmiyor. Tesla’nın sergilediği sistem kısa süreli havalanma ve kontrollü manevralar gerçekleştirebiliyor. Bu nedenle aracı şimdilik “uçan otomobil” yerine, havalanma yeteneğine sahip deneysel bir spor otomobil olarak değerlendirmek daha doğru.
Roadster’ın bu sıra dışı yeteneğinin arkasında Tesla ile SpaceX arasındaki teknoloji paylaşımı bulunuyor. Musk’ın açıkladığı sisteme göre otomobilde yüksek basınçlı gaz kullanan iticiler yer alıyor. Sistem klasik roket motorlarında olduğu gibi yakıt yakarak sürekli itki üretmek yerine, depolanan yüksek basınçlı gazı hızla dışarı atarak kısa süreli ancak oldukça güçlü bir kuvvet oluşturuyor.
Related Post
Bu teknoloji yalnızca otomobili havaya kaldırmak için düşünülmüyor. İticilerin hızlanma, frenleme ve viraj performansına da katkı sağlaması hedefleniyor. Roadster’ın alt bölümünde kullanılan fan sistemi ise otomobilin yere uyguladığı kuvveti artırarak yüksek hızlarda daha fazla yol tutuş sağlamayı amaçlıyor. Gösteride bu sistemin otomobili oldukça sıra dışı açılarda yüzeye bağlı tutabildiği de görüldü.
Yeni Roadster’ın performans değerleri de en az havalanma gösterisi kadar dikkat çekici. Tesla, otomobilin 0’dan 60 mil hıza, yani yaklaşık 97 kilometre hıza bir saniyenin altında ulaşabileceğini söylüyor. Maksimum hızın ise 230 mil/saatin, yani yaklaşık 370 kilometre/saatin üzerine çıkması hedefleniyor.
Ancak bu rakamların önemli bir bölümünün şu aşamada Tesla tarafından açıklanan hedef değerler olduğunu unutmamak gerekiyor. Roadster henüz seri üretime geçmiş bir otomobil değil. Dolayısıyla bağımsız testler yapılmadan aracın nihai performansını kesinleşmiş veriler gibi değerlendirmek doğru olmaz.
Roadster’ın farklı versiyonlarla sunulması da planlanıyor. Tesla’nın üzerinde çalıştığı seçenekler arasında daha geleneksel bir yüksek performanslı elektrikli spor otomobilin yanı sıra, SpaceX teknolojilerinin daha yoğun şekilde kullanıldığı versiyonlar bulunuyor. Gösteride sergilenen en sıra dışı özelliklerin tamamının standart Roadster’da bulunup bulunmayacağı ise henüz net değil.
Burada Tesla’nın karşısındaki en büyük sorunlardan biri performanstan çok güvenlik ve yasal düzenlemeler olabilir. Bir otomobilin birkaç saniyeliğine bile olsa kamuya açık bir yolda havaya yükselmesi, mevcut trafik kurallarının çok ötesinde yeni sorular ortaya çıkarıyor. Üstelik yüksek basınçlı iticilerin yayaların ve çevredeki diğer araçların bulunduğu ortamlarda nasıl güvenli şekilde kullanılacağı da çözülmesi gereken konular arasında.
Bu nedenle gösteride izlediğimiz Roadster ile gelecekte müşterilere teslim edilecek otomobil arasında önemli farklılıklar olması mümkün. Tesla’nın teknolojiyi yalnızca çalıştırması değil, günlük kullanım için güvenli hale getirmesi ve kullanılacağı ülkelerde gerekli yasal onayları alması gerekiyor.
Roadster’ın geçmişi de Tesla’nın verdiği tarihlere temkinli yaklaşmak gerektiğini gösteriyor. İkinci nesil Roadster ilk kez 2017 yılında tanıtıldığında üretimin birkaç yıl içerisinde başlaması planlanıyordu. Ancak proje defalarca ertelendi ve otomobil uzun süre prototip aşamasında kaldı. Elon Musk’ın son açıklamalarına göre Tesla artık üretimi 2028 yılında başlatmayı hedefliyor.
Bu uzun bekleyiş nedeniyle Roadster Tesla açısından yalnızca yeni bir otomobil modeli olmaktan çıktı. Araç, şirketin mühendislik gücünü göstermek için kullandığı bir teknoloji vitrini haline geldi. Tesla’nın milyonlarca adet satmayı planladığı Model 3 veya Model Y gibi modellerden farklı olarak Roadster’ın daha sınırlı ve pahalı bir otomobil olması bekleniyor.
Elon Musk da Roadster’ın Tesla’nın finansal sonuçlarını değiştirecek kadar büyük satış hacmine ulaşmasının beklenmediğini söylüyor. Buradaki amaç daha çok elektrikli otomobillerin performans sınırlarını göstermek ve Tesla markasının teknoloji tarafındaki iddiasını yeniden öne çıkarmak.
Bu açıdan bakıldığında SpaceX teknolojisinin otomobile taşınması da anlam kazanıyor. Tesla ve SpaceX yıllardır Musk’ın yönettiği iki ayrı şirket olsa da Roadster, iki şirketin mühendislik dünyalarının kesiştiği en dikkat çekici projelerden biri haline geliyor.
Yine de Tesla’nın yaptığı gösteri ile seri üretim arasında büyük bir mesafe bulunuyor. Prototip ortamında birkaç saniyelik havalanmayı gerçekleştirmek başka, bunu binlerce müşterinin güvenli şekilde kullanabileceği bir otomobile dönüştürmek başka bir mühendislik problemi.
Roadster’ın yüksek basınçlı sistemlerinin güvenliği, ağırlığı, bakım maliyetleri ve günlük kullanımdaki dayanıklılığı gibi birçok soru henüz yanıtlanmış değil. Havalanma özelliğinin hangi ülkelerde yasal olacağı ve kullanıcıların bu sistemi nerelerde çalıştırabileceği de zaman içerisinde netleşecek.
Ancak yıllardır yalnızca Elon Musk’ın açıklamalarında duyduğumuz SpaceX destekli Roadster fikrinin çalışan bir prototip üzerinde gösterilmesi önemli bir dönüm noktası. Tesla artık yalnızca gelecekte böyle bir otomobil yapabileceğini söylemiyor; teknolojinin en azından deneysel seviyede çalışabildiğini göstermeye çalışıyor.
Şimdi asıl soru Roadster’ın havaya yükselip yükselemeyeceği değil. Bunu prototip gösterisinde gördük. Asıl soru, Tesla’nın bu sıra dışı teknolojiyi 2028’de insanların gerçekten satın alabileceği, güvenli ve yasal bir otomobile dönüştürüp dönüştüremeyeceği.
Kaynaklar
Reuters — Tesla Roadster tanıtımı ve üretim planı
Reuters haberi
TechCrunch — Tesla Roadster ve SpaceX teknolojisi
TechCrunch haberi
Car and Driver — Yeni Roadster’ın teknik detayları
Car and Driver haberi
